Collectie Henri Friedlaender

Henri Friedlaender, geboren op 15 maart 1904 in het Franse Lyon, was de zoon van de Engelse Rose Calmann en de Duitse Théodore Friedlaender. Het gezin verhuisde zes jaar na Henri's geboorte naar Berlijn. In deze stad rondde Henri Friedlaender een grafische praktijkopleiding af. In 1925, na enige jaren van zelfstudie, begon hij in Leipzig een studie aan de 'Akademie für Grafische Kunst und Buchgewerbe'. In 1932 vestigde Friedlaender zich met zijn niet-joodse vriendin, Maria, in Nederland. Al gauw kreeg Friedlaender een functie in deeltijd aangeboden als artistiek adviseur en vormgever bij de Haagse drukkerij Mouton & Co. Verder werkte hij als freelance typograaf voor onder meer Elsevier en Querido. Friedlaender hield zich in deze tijd vooral bezig met Nederlands gebruiksdrukwerk, waaronder het boekje Typografisch ABC uit 1939.

In de oorlogsjaren dook Friedlaender onder op de zolder van zijn eigen huis in Wassenaar. Hij ging door met zijn werk als typograaf maar gebruikte hiervoor een pseudoniem. Zijn vriendin Maria, die immers niet hoefde onder te duiken, zorgde voor de contacten met de uitgevers. Op de zolderkamer in Wassenaar hield Friedlaender zich ook bezig met bijbelstudie en werkte hij veel aan de Hebreeuwse letterontwerpen, waarmee hij reeds in de jaren dertig was begonnen. Na de oorlog trouwde Friedlaender met Maria Bruhn. Het jonge echtpaar bleef nog vijf jaar in Nederland wonen. In deze periode was hij werkzaam als cursusdocent aan de Amsterdamse Grafische School en werkte hij voor de Lettergieterij Amsterdam (Tetterode).

Hoewel Friedlaender in 1950 met zijn vrouw naar Israël emigreerde, bleef hij zijn internationale contacten onderhouden. In Israël kreeg hij een leidinggevende functie aan de 'Hadassah Apprentice School of Printing' in Jeruzalem. Tevens bleef hij actief als letterontwerper. Dit resulteerde in 1958 in een nieuw lettertype dat bij Tetterode in gebruik werd genomen. Dit lettertype vernoemde Friedlaender naar de school waar hij werkzaam was 'Hadassah'. Hierna volgden nog drie andere lettertypes die hij ontwierp voor IBM, namelijk Aviv, Hadar en Shalom.

Als blijk van waardering en wegens de internationale betekenis van zijn werk ontving Henri Friedlaender vele prijzen, waaronder de Duvaer Prijs in Amsterdam (1950) en de prestigieuze Gutenberg Prijs (1971). Op 15 november 1996 overleed Henri Friedlaender op 92-jarige leeftijd in Jeruzalem.

De collectie werd in de periode 1993-1994 door Henri Friedlaender in gedeeltes overgedragen aan de Bibliotheca Rosenthaliana, die onderdeel uitmaakt van de Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam. Een aantal drukken, dia's en een schetsboek van Henri Friedlaender werden door een goede vriendin van de familie Friedlaender, Ella Prins, geschonken.

Aanvullingen zijn niet te verwachten.